Menu Region

Cmentarze I wojny światowej w regionie łódzkim

Cmentarze I wojny światowej w regionie łódzkim

Data dodania: Ostatnia aktualizacja:

Dziennik Łódzki

Dariusz Piekarczyk

2Komentarze Prześlij Drukuj
Zbliża się setna rocznica wybuchu I wojny światowej. Z tamtego okresu zachowały się w regionie łódzkim nieliczne cmentarze wojenne. To okazja, by je przypomnieć.
1/7
Cmentarze I wojny światowej w regionie łódzkim Cmentarze I wojny światowej w regionie łódzkim

(© Dariusz Śmigielski)

Do 2 sierpnia roku 1914 Sieradz i okolice były pod zaborem rosyjskim. Tego dnia, czyli dzień po wybuchu I wojny światowej, czy jak mówiono w okresie II Rzeczypospolitej, Wielkiej Wojny, oddziały rosyjskie, niszcząc drewniane mosty na Warcie i Żeglinie oraz most kolejowy i gorzelnię opuściły miasto.

9 sierpnia w Sieradzu, jak w swojej pracy "Cmentarze wojskowe z okresu I wojny światowej na terenie województwa sieradzkiego" pisze Dominik Dąbrowski, pojawił się patrol niemiecki.
17 października wkroczyły oddziały korpusu generała Remusa von Woyrscha, a potem generała Friedricha von Bernhardiego.

"Sztab stanął na wójtostwie w pałacu Danielewicza" - pisze ksiądz Walery Pogorzelski w "Sieradzu". "Przez Sieradz wszystkimi drogami przechodziły wojska piesze, konne, armaty, furgony. W okolicy odbyła się większa potyczka pod Szadkiem oraz potyczki z rossyanami pod Zduńską Wolą i Widawą. Rannych przywożono do szpitala sieradzkiego obróconego na szpital wojskowy. W końcu października coraz bardziej dochodzi odgłos armat - to cofające się spod Warszawy wojska niemieckie walczą z następującymi Rossyanami. 5-6 listopada wojska rosyjskie wkraczają do Sieradza, znaczniejsze siły stanęły w Wośnikach i Męce. W kilka dni Niemcy z powrotem zajmują miasto i już kwaterują w niem do końca wojny".

Tyle ksiądz Walery Pogorzelski, nieprzypadkowo zresztą przywołany, bowiem groby żołnierskie z I wojny światowej zachowane w naszym regionie, pochodzą z roku 1914.

- W początkowym okresie działań wojennych w naszym regionie rozegrały się ciężkie walki - potwierdza Maciej Milak, od wielu lat zajmujący się między innymi ewidencjonowaniem grobów z I wojny światowej. - Poległych chowały specjalne oddziały, które podążały za wojskami linowymi. Nie było mowy, żeby żołnierzy chować w trumnach. Trafiali do mogił zbiorowych, ale były też małe cmentarzyki, a nawet pojedyncze mogiły. Żołnierze armii niemieckiej mieli z reguły nieśmiertelniki. Rosjanie rzadko. Pod koniec lat 32. likwidowano małe cmentarzyki, jak choćby w Gajewnikach, Janiszewicach, Czechach, Krobanowie, Ostrówku, czy w Zduńskiej Woli, tworząc z nich większe. Czasem przenoszono także tablice, krzyże.

- Cmentarzyki urządzano jeszcze pod koniec pierwszej wojny - wtrąca Dominik Dąbrowski. - Starano się je lokować w miejscach eksponowanych oraz takich, gdzie nie zagrażają okolicznej ludności. Jak chowano żołnierzy? Rosjan z reguły jak popadnie. Najczęściej w mundurach, niejednokrotnie bez butów. Czasem zawinięto w płaszcz. Większy porządek był w armii niemieckiej, choć proszę pamiętać, że to była wojna, nikt wtedy o trumnach nie myślał, tym bardziej dla zwykłych żołnierzy.

Spacer po cmentarzach z Wielkiej Wojny zacznijmy od nieźle zachowanego cmentarzyka we wsi Stawiszcze na trasie Sieradz - Zduńska Wola. Leżą tam żołnierze 349, 354 i 437 Pułku Piechoty armii niemieckiej. We wspólnej mogile jest także żołnierz armii rosyjskiej. Okoliczna ludność zagląda tutaj. Palą się lampki...

Ze Stawiszcza niedaleko do Strońska. Na tamtejszym cmentarzu obok kwatery żołnierzy polskich poległych w roku 1939 mamy wspólny grób leutnanta W. Hauga i jego szofera Maxa Putza. Polegli 22 listopada 1914 roku.

- Pojazd, którym jechali, został zapewne trafiony przez pocisk artyleryjski - mówi Maciej Milak. - Wiadomo, że Haug był w Niemczech dyrektorem gorzelni. Więcej nie udało się ustalić. Obok jest mogiła Kozaka Pankratowa, którego śmierć zaskoczyła 19 listopada 1914 roku.
1 »
Reklama
2

Komentarze

zwiń wszystkie wątki najnowsze najstarsze

Dodajesz jako: Gość

Ilość znaków do wpisania:

Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

zaloguj się

Gdzie pałac?

0 / 0

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Elżbieta (gość)  •

Gdzie znajduje/ował się ten pałac i gdzie znajdowało się/znajduje się owo wójtostwo?

odpowiedzi (0)

skomentuj

Gdzie pałac?

0 / 0

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Elżbieta (gość)  •

"Sztab stanął na wójtostwie w pałacu Danielewicza". Gdzie znajdował się ów pałac i owo wójtostwo?

odpowiedzi (0)

skomentuj
Reklama
Reklama